Toán tư duy cho bé Pre-K: 6 trò chơi ở nhà theo cách CPA
Ở tuổi Pre-K, bé học Toán bằng tay và mắt trước, rồi mới tới con số. Một bé đếm được từ 1 đến 10 rất trôi chảy chưa chắc đã hiểu "5" là năm cái kẹo. Cách dạy CPA đi theo đúng trình tự tự nhiên đó.
CPA là gì?
CPA là viết tắt của Concrete, Pictorial, Abstract, tạm dịch là cụ thể, hình ảnh, ký hiệu. Bé bắt đầu bằng đồ vật thật như kẹo, cúc áo, khối gỗ, được cầm, đếm, xếp. Khi đã quen, bé chuyển sang nhìn hình vẽ hoặc chấm tròn thay cho đồ vật. Cuối cùng mới tới con số và các dấu cộng trừ.
Cách tiếp cận này được dùng rộng rãi trong chương trình Toán Singapore. Khi bé đã đếm năm viên kẹo bằng tay đủ nhiều lần, con số 5 viết trên giấy mới thật sự có nghĩa.
Sáu trò chơi trong phạm vi 10
Mỗi trò chỉ cần khoảng mười phút. Nên chơi lúc bé còn hứng thú và dừng trước khi bé chán, để lần sau bé còn muốn chơi tiếp.
1. Chạm và đếm
Xếp sáu chiếc thìa thành hàng, bé chạm vào từng chiếc và đếm to. Đếm xong, ba mẹ hỏi lại "Có tất cả mấy chiếc thìa?". Câu hỏi này giúp bé hiểu số cuối cùng mình đếm chính là số lượng của cả nhóm, một bước nhiều bé bỏ qua.
2. Khung mười ô bằng hộp trứng
Cắt một hộp trứng còn mười ô, cho bé bỏ bảy hạt đậu vào, mỗi ô một hạt. Rồi hỏi "Còn mấy ô trống? Thêm mấy hạt nữa thì đủ mười?". Đây là những phép cộng đầu tiên của bé, chỉ là chưa có dấu cộng.
3. Thêm một, bớt một
Bé có bốn chiếc xe đồ chơi. Ba mẹ thêm một chiếc rồi hỏi bây giờ có mấy chiếc, sau đó cất bớt một chiếc rồi hỏi lại. Bé hiểu số liền sau và số liền trước qua chính đồ chơi của mình.
4. Hàng nào nhiều hơn?
Xếp năm chiếc cúc thành một hàng, ba chiếc ở hàng dưới, rồi ghép từng cặp trên dưới. Hàng nào còn thừa ra là hàng nhiều hơn. Bé so sánh được mà chưa cần đếm.
5. Đi tìm hình trong nhà
Cùng bé tìm ba thứ hình tròn, ba thứ hình vuông, ba thứ hình tam giác quanh nhà. Với hình vuông, ba mẹ hỏi "Hình này có mấy cạnh, mấy góc?" và để bé chạm tay vào từng góc để đếm.
6. Xếp theo quy luật
Xếp khối gỗ đỏ, xanh, đỏ, xanh rồi để bé đoán khối tiếp theo. Khi bé làm tốt, đổi sang quy luật khó hơn một chút như đỏ, đỏ, xanh.
Đồ vật xong thì đến hình ảnh
Khi bé đã chơi thành thạo bằng đồ vật, ba mẹ cho bé làm những bài có hình: đếm con vật trong tranh, đếm chấm trong khung mười ô, chọn hình khác loại. Đây là bước "hình ảnh" trong CPA.
Trong suốt quá trình, đừng ép bé viết số khi bé chưa đếm chắc bằng tay. Bé đếm sai thì cùng bé đếm lại, chậm hơn, mỗi lần chạm vào một đồ vật. Và khi khen, ba mẹ thử khen cách bé làm, chẳng hạn "Con đếm từng cái một, cẩn thận quá", thay vì chỉ nói đúng hay sai.
Khi bé đã chơi quen với đồ vật thật, ba mẹ có thể cho bé làm các bài có hình trên Math4Mind. Mỗi câu đều có hình và lời giải ngắn để ba mẹ giải thích lại cho bé.
Xem các dạng bài Pre-K